– Dla Polski i Polaków romantyzm i ta epoka ma charakter szczególny. Romantyzm to przede wszystkim wolność, to niezgoda na tyranię – mówił Andrzej Duda.

– W Polsce romantyzm, przede wszystkim ten mickiewiczowski, narodził się, gdy Polska nie była wolna – była rozdarta, walczącą o wolność – dodał.

Prezydent podkreślał, że poczucie potrzeby wolności i jej odzyskania, poczucie często niezrozumienia w relacji między Polską i innymi państwami, wewnętrzne idealizowane ojczyzny, jej świata, przyrody, obyczaju i ducha miało u nas szczególny wymiar i znalazło swój wyraz w poezji Adama Mickiewicza.

Wskazywał również, że Adam Mickiewicz był poetą wspólnotowym – nie tylko polskim, ale poetą narodów.

– Dzisiaj Mickiewicz to poeta nasz, naszych sąsiadów Litwinów, Białorusinów, w wielkiej części Ukraińców. Wszyscy jesteśmy przesiąknięci w ogromnym stopniu tym samym duchem, tym mickiewiczowskim duchem – zaznaczył Andrzej Duda.

Prezydent mówił, że Adam Mickiewicz i epoka romantyzmu budowali postawy Polaków na następne stulecia.

– „Za wolność naszą i waszą” – to romantyczne hasło obowiązujące do dzisiaj, kiedy popatrzymy na to, co dzieje się za naszą wschodnią granicą, na Ukrainie – podkreślił.

 

Pierwsza Dama przypomniała, że Ballady i romanse zostały opublikowane w 1822 roku w Wilnie. – Do dziś Ballady i romanse zachwycają nie tylko zwykłych odbiorców, ale też znawców poezji – mówiła, dodając, że Ballady i romanse to utwory, które straszą i bawią, zawierają elementy zarówno grozy, jak i ironii, przepełnia je mroczny nastrój, a z drugiej strony niesamowity humor.

Agata Kornhauser–Duda podkreślała, że w Balladach i romansach ukazane jest też piękno Rzeczypospolitej, z jej kulturą tradycyjną, z jej niezwykłą przyrodą, malowniczymi krajobrazami. To także utwory pisane ku przestrodze, z morałem, gdzie zło zostaje ukarane – wskazywała.

Prezydent i Pierwsza Dama jako pierwsi odczytali fragment tegorocznej lektury. 

Tegoroczna edycja Narodowego Czytania odbywa się w Roku Romantyzmu Polskiego, ustanowionym przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej z okazji obchodzonego w 2022 roku dwóchsetlecia pierwszego wydania „Ballad i romansów”.

Podobnie jak w ubiegłych latach Narodowe Czytanie jest organizowane w największych polskich miastach, licznych mniejszych miejscowościach, a także w wielu miejscach zagranicznych. W niektórych miejscach utwór już przeczytano albo będzie czytany po 3 września.

Ballady i romanse zostały opublikowane w czerwcu 1822 roku w Wilnie jako główna część pierwszego tomu Poezyj Adama Mickiewicza. Pisany w latach 1819–1821 cykl wierszy wyznaczył początek dziejów poezji romantycznej w Polsce, stając się dla nowej epoki jednym z najważniejszych punktów odniesienia. To zbiór nowatorski i oryginalny, a jednocześnie ujmujący naturalnością stylu i prostotą języka. Wiersze ukazują szerokie możliwości pisarskie wybitnego autora, który na tle nastrojowej przyrody wykreował fascynujący i wyjątkowy świat pełen uczuciowości, fantazji i ludowej moralności. Zbiór Mickiewiczowskich poezji rychło stał się literackim wydarzeniem, wzbudzając wielki entuzjazm wśród miłośników literatury narodowej. Do dziś wiersze tego cyklu są niezwykle popularne, a ich współczesne znaczenie dla polskiej kultury potwierdza Rok Romantyzmu Polskiego, ogłoszony w 2022 roku z okazji dwóchsetlecia wydania zbioru.

Akcja Narodowego Czytania organizowana jest przez Prezydenta RP od 2012 roku. Została zainicjowana wspólną lekturą Pana Tadeusza Adama Mickiewicza.