Komisja Europejska wypłaciła Polsce środki 29 maja. Było to 15 proc. całej puli 43,7 mld euro przyznanej naszemu krajowi w ramach SAFE. Bruksela podkreślała, że zaliczka ma służyć przyspieszeniu najpilniejszych inwestycji obronnych.
Kilka dni później MON informowało już o 62 umowach zawartych z polskim przemysłem zbrojeniowym na około 120 mld zł. Władysław Kosiniak-Kamysz mówił nawet o największym tego typu programie w historii polskiej armii.
Kontrakty podpisane, ale pieniędzy nie widać
Problem polega na tym, że wartość podpisanych umów nie jest tym samym co kwota faktycznie przelana zakładom zbrojeniowym.
Według danych przywoływanych przez parlamentarzystów opozycji do końca września wypłaty miały wynosić około 4,6 mld zł, czyli zaledwie około 16 proc. pierwszej transzy. W listopadzie Zbigniew Kuźmiuk wskazał z kolei, że do przemysłu miało trafić już około 8 mld zł. Tych nowszych danych rząd nie przedstawił jednak w formie publicznego, szczegółowego zestawienia, które pozwalałoby je niezależnie zweryfikować.
Rząd chętnie pokazuje natomiast skalę podpisanych kontraktów. Jeszcze 23 października pełnomocnik ds. SAFE Magdalena Sobkowiak-Czarnecka informowała w Sejmie, że Agencja Uzbrojenia zawarła 39 umów i 12 aneksów na około 120 mld zł, a wojska cyberprzestrzeni kolejnych 16 umów na 3,4 mld zł.
To pokazuje zasadniczą różnicę pomiędzy deklaracją zamówienia a realnym transferem pieniędzy do firm.
Rząd zapowiadał szybki strumień środków
W maju i czerwcu przedstawiciele rządu przedstawiali SAFE jako instrument, który szybko zasili polskie zakłady.
– W ciągu 3 dni podpisaliśmy 62 umowy o wartości 120 mld zł. Wszystkie te umowy były podpisywane (...) z polskimi firmami. Całkowicie dotrzymaliśmy słowa – mówiła w Sejmie Magdalena Sobkowiak-Czarnecka.
Donald Tusk jeszcze we wrześniu przekonywał:
– Dzięki programowi SAFE miliardy euro, dolarów i złotych płyną do krajowego przemysłu.
Tymczasem do dziś nie przedstawiono prostego publicznego rozliczenia pokazującego: ile z otrzymanych około 28 mld zł faktycznie opuściło już Fundusz Wsparcia Sił Zbrojnych, ile trafiło do PGZ, ile do prywatnych przedsiębiorstw, a ile nadal pozostaje niewydane.
To właśnie w tym miejscu pojawia się najpoważniejszy zarzut wobec realizacji programu przez obecny rząd. Skoro SAFE miało być narzędziem szybkiego zwiększenia potencjału obronnego, sama liczba podpisanych umów nie może zastępować informacji o rzeczywistych wypłatach, dostawach i postępie produkcji.
Dodatkowego znaczenia nabiera to w sytuacji, gdy Polska korzysta z największej puli SAFE w całej Unii Europejskiej i bierze na siebie zobowiązanie sięgające 43,7 mld euro na okres do 45 lat.
Program miał przyspieszyć zbrojenia. Po niemal pół roku od pierwszej wypłaty rząd powinien więc pokazać nie tylko wartość podpisanych kontraktów, ale również pełne rozliczenie tego, ile pieniędzy rzeczywiście trafiło już do producentów i co dokładnie zostało za nie wykonane.
Komentarze
0 komentarzyDodawanie komentarzy wymaga zalogowania.